W styczniu 2021 r. portugalski parlament uchwali\u0142 po raz pierwszy ustaw\u0119 o legalizacji medycznie wspomaganego samob\u00f3jstwa. Zosta\u0142a ona jednak przez prezydenta Portugalii skierowana do tamtejszego Trybuna\u0142u Konstytucyjnego, kt\u00f3ry stwierdzi\u0142, \u017ce w kilku punktach jest niezgodna z portugalsk\u0105 konstytucj\u0105. Na pocz\u0105tku listopada 2021, po dokonaniu poprawek, ustawa zosta\u0142a uchwalona po raz drugi. Zgodnie z ni\u0105 skrajne cierpienie oraz nieodwracalne zmiany spowodowane chorob\u0105 mog\u0105 stanowi\u0107 podstaw\u0119 do tego, by prosi\u0107 o pomoc w dokonaniu samob\u00f3jstwa. Komisja lekarska ma stwierdzi\u0107, czy pro\u015bba pacjenta zosta\u0142a wyra\u017cona w spos\u00f3b wolny i \u015bwiadomy, a w razie w\u0105tpliwo\u015bci zasi\u0119gn\u0105\u0107 opinii psychiatry.<\/p>\n
W podobny spos\u00f3b zostanie wkr\u00f3tce zmodyfikowane prawo w Austrii. Krok ten jest o tyle znacz\u0105cy, \u017ce w krajach j\u0119zyka niemieckiego sprzeciw wobec wszelkich form eutanazji by\u0142 w okresie powojennym bardzo mocny. Szczeg\u00f3lnie w tym obszarze \u017cywa by\u0142a jeszcze \u00a0\u015bwiadomo\u015b\u0107 skutk\u00f3w hitlerowskiej \u201eAkcji T4\u201d (nazwa pochodzi od adresu centrali planuj\u0105cej i koordynuj\u0105cej akcj\u0119 \u2013 Tiergartenstrasse 4 w Berlinie), w wyniku kt\u00f3rej w czasie II wojny \u015bwiatowej u\u015bmiercono dziesi\u0105tki tysi\u0119cy pensjonariuszy zak\u0142ad\u00f3w dla psychicznie chorych i upo\u015bledzonych, co uzasadniano twierdzeniem, \u017ce by\u0142y to \u201eegzystencje balastowe\u201d, \u017cycie niegodne kontynuacji. \u015awiadomo\u015b\u0107 ta jednak z biegiem lat przygas\u0142a i ust\u0105pi\u0142 miejsca przekonaniu o nieskr\u0119powanej wolno\u015bci jednostki, kt\u00f3ra nie tylko kieruje w\u0142asnym \u017cyciem, ale tak\u017ce okre\u015bla okoliczno\u015bci w\u0142asnej \u015bmierci.<\/p>\n
W grudniu 2020 roku austriacki Trybuna\u0142 Konstytucyjny orzek\u0142, \u017ce ca\u0142kowity zakaz pomocy w samob\u00f3jstwie jest niezgodny z austriack\u0105 konstytucj\u0105. Zgodnie z wyk\u0142adni\u0105 trybuna\u0142u, w ramach szacunku dla autonomii jednostki nale\u017cy tak\u017ce respektowa\u0107 prawo do godnej \u015bmierci, co \u2013 wed\u0142ug orzeczenia \u2013 oznacza tak\u017ce prawo do wyra\u017cenia pro\u015bby o pomoc w samob\u00f3jstwie. Po orzeczeniu trybuna\u0142u zacz\u0119to przygotowywa\u0107 ustaw\u0119 o legalizacji na terenie Austrii medycznie wspomaganego samob\u00f3jstwa. Mia\u0142oby ono by\u0107 mo\u017cliwe jedynie w przypadku cierpienia fizycznego, a pro\u015bba o pomoc w u\u015bmierceniu musia\u0142aby by\u0107 podpisana przez prosz\u0105cego pacjenta. Paradoksalnie nad t\u0105 ustaw\u0105 pracuj\u0105 tak\u017ce obro\u0144cy \u017cycia, gdy\u017c je\u017celi nie zostanie ona uchwalona do ko\u0144ca 2021 roku, to zgodnie z orzeczeniem trybuna\u0142u wspomagane samob\u00f3jstwo stanie si\u0119 legalne bez \u017cadnych ogranicze\u0144. Przeciwnicy eutanazji pr\u00f3buj\u0105 wprowadzi\u0107 do nowego prawa ograniczenia, kt\u00f3re koryguj\u0105 skrajnie indywidualistyczne i abstrakcyjne poj\u0119cie autonomii, na jakie w uzasadnieniu swojego wyroku powo\u0142a\u0142 si\u0119 trybuna\u0142. Nie bierze ono pod uwag\u0119 tego, \u017ce w ogromnej wi\u0119kszo\u015bci przypadk\u00f3w pro\u015bba o \u015bmier\u0107 jest krzykiem pacjenta o pomoc w poradzeniu sobie z zaistnia\u0142\u0105 sytuacj\u0105, skutkiem osamotnienia i wyniszczenia chorob\u0105. Ograniczeniu dost\u0119pu do medycznie wspomaganego samob\u00f3jstwa maj\u0105 tak\u017ce s\u0142u\u017cy\u0107 dodatkowe kryteria oraz czas, jaki musi up\u0142yn\u0105\u0107 od wyra\u017cenia pro\u015bby o pomoc w samob\u00f3jstwie do jej spe\u0142nienia. Nie zmienia to jednak faktu, \u017ce nowe ustawodawstwo zrywa z tradycj\u0105 ochrony niewinnego \u017cycia ludzkiego przez pa\u0144stwo. Zostaje w ten spos\u00f3b otwarta droga, kt\u00f3rej zwie\u0144czeniem jest legalizacja aktywnej eutanazji.<\/p>\n
Ju\u017c od lat medycznie wspomagane samob\u00f3jstwo jest legalne w Szwajcarii, a od niedawna tak\u017ce w Niemczech. Nie oznacza to wprawdzie jeszcze oficjalnej legalizacji aktywnej eutanazji, jednak ta jest logiczn\u0105 konsekwencj\u0105 stwierdzenia, \u017ce \u017cycie niewinnego cz\u0142owieka nie jest warto\u015bci\u0105 nienaruszaln\u0105. Skoro medyczna pomoc w dokonaniu samob\u00f3jstwa jest traktowana jako element prawa cz\u0142owieka do samostanowienia oraz jako dobrodziejstwo, kt\u00f3rego nie wolno odmawia\u0107 prosz\u0105cym, to dlaczego maj\u0105 z niego korzysta\u0107 jedynie cierpi\u0105cy na dolegliwo\u015bci fizyczne? Co z psychicznie nieuleczalnie chorymi i nieprzytomnymi? Dlaczego – zgodnie z now\u0105 logik\u0105 \u2013 odmawia\u0107 im czego\u015b, co zosta\u0142o uznane za dobrodziejstwo? A co z tymi, kt\u00f3rzy prosz\u0105 o \u015bmier\u0107, ale sami nie potrafi\u0105 jej sobie zada\u0107? Taki problematyczny rozw\u00f3j ustawodawstwa mo\u017cna obserwowa\u0107 w tych krajach europejskich, kt\u00f3re zalegalizowa\u0142y aktywn\u0105 eutanazj\u0119: w Holandii, Belgii i Luksemburgu. Pocz\u0105tkowo by\u0142a ona dost\u0119pna jedynie dla do\u015bwiadczaj\u0105cych nie daj\u0105cego si\u0119 u\u015bmierzy\u0107 cielesnego b\u00f3lu. W kolejnych latach rozszerzono j\u0105 tak\u017ce na cierpi\u0105cych psychicznie oraz chorych na choroby neurodegeneracyjne (np. chorob\u0119 Alzheimera). W ko\u0144cu zacz\u0119to obni\u017ca\u0107 granic\u0119 wieku i dopuszczono j\u0105 r\u00f3wnie\u017c w przypadku os\u00f3b nieletnich. W ten spos\u00f3b odpowiedzi\u0105 na dramat zbli\u017caj\u0105cej si\u0119 \u015bmierci ze strony pa\u0144stwa, kt\u00f3rego zadaniem jest ochrona \u017cycia i godno\u015bci ka\u017cdego obywatela, nie jest ju\u017c solidarno\u015b\u0107 i troska o zapewnienie odpowiednich warunk\u00f3w oraz o obecno\u015b\u0107 i fachowe wsparcie, ale pomoc w bezbolesnym i bezproblemowym dokonaniu samob\u00f3jstwa. Legalizacja medycznie wspomaganego samob\u00f3jstwa doprowadzi niew\u0105tpliwie do zmiany mentalno\u015bci spo\u0142ecznej. Skoro czyn ten zostanie uznany za zgodny z prawem, w mentalno\u015bci spo\u0142ecznej zostanie on uznany tak\u017ce za moralnie dopuszczalny. Teraz to osoby, kt\u00f3re b\u0119d\u0105c w sytuacji podobnej do samob\u00f3jc\u00f3w, nie b\u0119d\u0105 jednak chcia\u0142y si\u0119gn\u0105\u0107 po ten krok, b\u0119d\u0105 zmuszone do uzasadnienia takiej postawy, co mo\u017ce sta\u0107 si\u0119 \u017ar\u00f3d\u0142em nacisku na i tak ju\u017c przez chorob\u0119 wyniszczonych pacjent\u00f3w. \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0<\/p>\n
Daj\u0105 do my\u015blenia s\u0142owa arcybiskupa Franza Lacknera, przewodnicz\u0105cego Konferencji Episkopatu Austrii. W imieniu ca\u0142ego episkopatu wyrazi\u0142 on stanowczy sprzeciw wobec orzeczenia trybuna\u0142u i prac legislacyjnych nad uchwaleniem ustawy o wspomaganym samob\u00f3jstwie. Zmiana prawa mo\u017ce oznacza\u0107, \u017ce prawo do zapewnienia takiej \u201eus\u0142ugi\u201d b\u0119dzie wymagane tak\u017ce w szpitalach prowadzonych przez zakony i inne organizacje katolickie wbrew sumieniu pracuj\u0105cych tam lekarzy i piel\u0119gniarek. Jak stwierdzi\u0142 abp Lackner, \u201eCzujemy, \u017ce powr\u00f3cili\u015bmy do czas\u00f3w, kiedy zosta\u0142 napisany List do Diogneta, w kt\u00f3rym wymienione s\u0105 rzeczy, kt\u00f3rych chrze\u015bcijanie nie zrobi\u0105. Mam wi\u0119c nadziej\u0119 i modl\u0119 si\u0119 o to, \u017ce pewnego dnia b\u0119dziemy mogli powiedzie\u0107: my chrze\u015bcijanie tego nie zrobimy!\u201d<\/p>\n
Ks. Marian Machinek MSF<\/p>\n\n\n
<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
W styczniu 2021 r. portugalski parlament uchwali\u0142 po raz pierwszy ustaw\u0119 o legalizacji medycznie wspomaganego samob\u00f3jstwa. Zosta\u0142a ona jednak przez prezydenta Portugalii skierowana do tamtejszego Trybuna\u0142u Konstytucyjnego, kt\u00f3ry stwierdzi\u0142, \u017ce w kilku punktach jest niezgodna z portugalsk\u0105 konstytucj\u0105. Na pocz\u0105tku listopada 2021, po dokonaniu poprawek, ustawa zosta\u0142a uchwalona po raz drugi. Zgodnie z ni\u0105 skrajne … <\/p>\n